|
گزینش گونه‌های گیاهی زینتی برای منظر شهری در شهرهای گرم و خشک بر پایه رویکرد قیاسی اقلیمی: بررسی تطبیقی احمدآباد هند و اهواز
|
محمدرضا صالحی سلمی*   |
| دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان، اهواز، ایران |
|
|
چکیده: (2036 مشاهده) |
گسترش و نگهداری منظر شهری در مناطق گرم و خشک با چالش‌های جدی ناشی از تنش گرمایی، کمبود منابع آب و افت کیفیت خاک مواجه است. هدف این پژوهش، شناسایی و اولویت‌بندی گونه‌های گیاهی زینتی سازگار با چنین شرایطی، از طریق یک رویکرد تطبیقی مبتنی بر تشابه اقلیمی میان شهر اهواز (ایران) و احمدآباد (هند) بود. بدین منظور، یک بررسی میدانی روشمند (سیستماتیک) در منظرهای اصلی شهر احمدآباد انجام شد و گونه‌های گیاهی بر اساس حضور مؤثر در منظر، وضعیت سلامت و عملکرد آن‌ها تحت شرایط تنش گرما و خشکی ثبت و شناسایی گردیدند. داده‌های حاصل با استفاده از یک ماتریس امتیازدهی چندمعیاره وزن‌‌دار، شامل مقاومت به گرمای شدید، نیاز آبی کم، تحمل شوری، سازگاری با خاک‌های فقیر، ارزش زیبایی‌شناختی و عدم رفتار مهاجم، مورد تحلیل قرار گرفتند. گونه‌هایی که حداقل ۷۵% از حداکثر امتیاز قابل کسب را به‌دست آوردند، به‌عنوان گزینه‌های دارای پتانسیل بالا گزینش شدند. در مجموع، از میان 617 گونه شناسایی‌شده، ۵۸ گونه به‌عنوان گزینه‌های دارای پتانسیل بالا برای کاربرد در منظر اهواز گزینش شدند. نتایج نشان داد که گونه‌های متعلق به خانواده‌هایی نظیر لوبیاسانان و خرزهره، به دلیل برخورداری از صفات مورفولوژیک و فیزیولوژیک سازگار با تنش‌های محیطی، بیشترین انطباق را با شرایط اقلیمی مورد نظر دارند. این یافته‌ها بیانگر آن است که بهره‌گیری از شهرهای همسان اقلیمی به‌عنوان الگوی زیستی، می‌تواند راهبردی کارآمد و کم‌ریسک برای گسترش منظر تاب‌آور باشد. در نهایت، این پژوهش چارچوبی کاربردی برای مدیران و برنامه‌ریزان منظر شهری فراهم می‌کند تا با اتکا بر شواهد میدانی و تحلیل علمی، گونه‌های گیاهی مناسب را در برای پایداری اکولوژیک و بهبود کیفیت منظر شهری گزینش نمایند.
|
|
| واژه‌های کلیدی: گزینش، پایداری اکولوژیک، تنش گرمایی، رویکرد تطبیقی اقلیمی، منظر شهری |
|
|
متن کامل [PDF 801 kb]
(182 دریافت)
|
نوع مطالعه: پژوهشي |
موضوع مقاله:
تخصصي
دریافت: 1404/10/3 | پذیرش: 1405/2/9 | انتشار: 1405/2/13
|
|
|
|
|
|
|
| ارسال پیام به نویسنده مسئول |
|
|
|
| ارسال نظر درباره این مقاله |
|
|
|
