Flower and Ornamental Plants

fa ارزیابی کاربرد اسیدسولفوریک، اسیدهیومیک و محلول‌پاشی نیترات‌پتاسیم بر عملکرد و برخی شاخص‌های فیزیولوژیک گل همیشه‌بهار Evaluation of Foliar Application of Sulfuric Acid, Humic Acid, and Potassium Nitrate on Seed Yield and Some Physiological Indices of Pot Marigold (Calendula officinalis L.) تخصصي Special پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">گل همیشه‌بهار (Calendula officinalis L.) گیاهی زینتی که به دلیل ترکیبات دارویی است و روغن دانه ارزشمند نیز شناخته می‌شود. در خاک‌های آهکی با pH بالا، جذب عناصر غذایی دشوار است. اسیدسولفوریک با کاهش pH خاک، حلالیت عناصر را افزایش می‌دهد. مواد هیومیک با کلات کردن عناصر و بهبود فتوسنتز، عملکرد گیاه را بالا می‌برند. پتاسیم نیز با فعال‌سازی آنزیم‌ها و کاهش تنش مؤثر است. هدف این مطالعه بررسی تأثیر نیترات پتاسیم، اسیدسولفوریک و اسیدهیومیک بر شاخص‌های زایشی و برخی شاخص‌های فیزیولوژیک همیشه‌بهار بود. آزمایش به صورت اسپلیت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه فاکتور و چهار تکرار در دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان انجام شد: نیترات پتاسیم در سه سطح (شاهد، ۲۵۰ و ۵۰۰ میلی‌گرم بر لیتر)، اسیدسولفوریک در دو سطح (شاهد و ۵ لیتر بر هکتار) و اسیدهیومیک در دو سطح (شاهد و ۱۶ کیلوگرم بر هکتار). نتایج نشان داد بیشترین وزن خشک بوته (۵۷۴ گرم در مترمربع)، عملکرد دانه (۳۴۳ گرم در مترمربع) و عملکرد روغن دانه (۹/۴۹ گرم در مترمربع) با کاربرد ترکیبی ۵۰۰ میلی‌گرم نیترات پتاسیم و ۱۶ کیلوگرم اسیدهیومیک حاصل شد که حاکی از اثر هم‌افزایی آن‌ها بر جذب مواد مغذی است. بالاترین شاخص کلروفیل (۷/۳۹) در تیمار ترکیبی اسیدسولفوریک و اسیدهیومیک مشاهده گردید. برهمکنش سه‌گانه هر سه فاکتور، وزن تر گیاه را به ۳۷۹۱ گرم بر مترمربع رساند که نقش محوری اسیدهیومیک  در افزایش زیست‌توده را تأیید می‌کند. به‌نظر می‌رسد که کاربرد توأم نیترات پتاسیم، اسیدسولفوریک و اسیدهیومیک با بهبود شرایط خاک مانند جذب عناصر و فعالیت میکروبی سبب افزایش صفات رشدی، عملکرد دانه و روغن گل همیشه‌بهار شد.</div>   <div style="text-align: justify;">Marigold (Calendula officinalis L.) is an ornamental plant also valued for its medicinal compounds and seed oil. In calcareous soils with high pH, nutrient uptake is restricted. Sulfuric acid increases the solubility of elements by reducing soil pH. Humic substances enhance plant performance by chelating nutrients and improving photosynthesis. Potassium is also effective through enzyme activation and stress mitigation. This study aimed to investigate the effects of potassium nitrate, sulfuric acid, and humic acid on the reproductive and some physiological indices of marigold. The experiment was conducted as a split-plot factorial arranged in a randomized complete block design with three factors and four replications at the Agricultural Sciences and Natural Resources University of Khuzestan. The factors were: potassium nitrate at three levels (control, 250, and 500 mg·kg⁻¹ soil), sulfuric acid at two levels (control and 5 L·ha⁻¹), and humic acid at two levels (control and 16 kg·ha⁻¹). The results showed that the highest plant dry weight (574 g·m⁻²), seed yield (343 g·m⁻²), and seed oil yield (49.9 g·m⁻²) were obtained with the combined application of 500 mg·kg⁻¹ potassium nitrate and 16 kg·ha⁻¹ humic acid, indicating their synergistic effect on nutrient uptake. The highest SPAD chlorophyll index (39.7) was observed under the combined treatment of sulfuric acid and humic acid. The three-way interaction of all factors increased plant fresh weight to 3791 g·m⁻², confirming the pivotal role of humic acid in enhancing biomass. It is concluded that the integrated application of potassium nitrate, sulfuric acid, and humic acid improves soil conditions, nutrient uptake, and microbial activity, thereby enhancing the growth traits, seed yield, and oil yield of marigold.</div>   بذر, خاک آهکی, شاخص برداشت, pH خاک Calcareous soil, Harvest index, Seed, Soil pH 411 426 http://flowerjournal.ir/browse.php?a_code=A-10-374-1&slc_lang=fa&sid=1 Parasto Nourelahi پرستو نورالهی parasto.nourelahi@yahoo.com 10031947532846004246 10031947532846004246 No Plant Production and Genetics Department گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان Alireza Abdali Mashhadi علیرضا ابدالی مشهدی alirezaabdali@asnrukh.ac.ir 10031947532846004247 10031947532846004247 No Plant Production and Genetics Department گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان Ahmad Koochekzadeh احمد کوچک‌زاده koochekzadeh@asnrukh.ac.ir 10031947532846004248 10031947532846004248 Yes Plant Production and Genetics Department گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان Mohamad Hossain Gharineh محمدحسین قرینه m.gharineh@asnrukh.ac.ir 10031947532846004249 10031947532846004249 No Plant Production and Genetics Department گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان